شقاق مقعدی میتواند به دلیل یبوست ایجاد شود و حتی یک بار تجربه دفع مدفوع سفت میتواند چرخه درد را آغاز کند. این مشکل زمانی رخ میدهد که فشار زیاد در هنگام دفع به پوست مقعد آسیب میزند و باعث ترکخوردگی میشود. در ادامه این مقاله، به بررسی علتها و دلایل ایجاد شقاق پس از یبوست پرداخته و توضیح میدهیم که چگونه میتوان از این چرخه درد جلوگیری کرد.
| سطح تصمیم | چه میبینید؟ | اقدام پیشنهادی |
| فوری (امروز) | خونریزی زیاد، درد شدید یا ناتوانی در دفع، خون تیره یا مدفوع سیاه | مراجعه فوری به پزشک یا اورژانس |
| نوبت سریع (۲۴–۷۲ ساعت) | خون تکرارشونده، درد شدید هنگام دفع، یبوست مقاوم، خونریزی کم و خون روشن | ویزیت پزشک متخصص گوارش یا جراح |
| مراقبت خانگی (۳–۷ روز) | خون کم و روشن، درد خفیف، حال عمومی خوب و دفع قابل انجام | اصلاح رژیم غذایی، حمام سیتز، پیگیری علائم |
شقاق مقعدی ممکن است پس از تجربه یک دوره یبوست بهوجود آید. تنها یک بار دفع مدفوع سفت میتواند شروع کننده چرخهای از درد و خونریزی باشد که درمان آن به مراقبت و پیشگیری نیاز دارد.
چرا یبوست میتواند شقاق ایجاد کند؟
یبوست یکی از علتهای اصلی شقاق مقعدی است. در ادامه، به دلایل اصلی چگونگی ایجاد شقاق مقعدی به دنبال یبوست میپردازیم:
- فشار زیاد در هنگام دفع: هنگامی که فرد دچار یبوست میشود، مدفوع سفت میشود و برای دفع آن فرد مجبور است فشار زیادی به ناحیه مقعد وارد کند. این فشار زیاد باعث ترکخوردن پوست مقعد و ایجاد شقاق میشود.
- حرکات ناگهانی و زور زدن: در زمان یبوست، زور زدن برای دفع میتواند به مقعد آسیب بزند. این آسیبها بهطور معمول به شکل ترکهای دردناک در پوست مقعد بروز میکنند.
- مدفوع سخت و بزرگ: دفع مدفوع سخت و بزرگ به راحتی نمیتواند از مقعد عبور کند، که باعث ایجاد ترک در ناحیه مقعد و خونریزی میشود. هر بار که چنین دفعی اتفاق میافتد، شقاق مقعدی میتواند بدتر شود.
چرا یک بار یبوست میتواند چرخه درد را شروع کند؟
چرا یک بار یبوست میتواند منجر به شقاق شود؟ وقتی که مقعد آسیب میبیند، حتی یک بار زور زدن میتواند منجر به ایجاد ترکهای کوچک در ناحیه مقعد شود. این ترکها بهویژه در زمان دفع مدفوع سفت و فشاری زیاد بیشتر نمایان میشوند. پس از ایجاد شقاق، درد شدید و خونریزی ادامه مییابد که خود به خود به ایجاد یبوست بیشتر دامن میزند. این چرخهی درد و خونریزی ممکن است چندین بار تکرار شود و حتی به یک مشکل مزمن تبدیل شود. در این بخش، توضیح میدهیم که چرا این چرخه میتواند ادامه پیدا کند:
1. درد و خونریزی ناشی از شقاق
شقاق مقعدی به دلیل ترکهای کوچک در پوست مقعد ایجاد میشود که میتواند هنگام دفع مدفوع سفت یا بزرگ باعث خونریزی و درد شدید شود. این درد معمولاً در طول مدت زمان دفع احساس میشود و پس از آن ممکن است تا چند دقیقه یا ساعت ادامه یابد.
2. اجتناب از دفع
برای کاهش درد، برخی از افراد ممکن است از دفع خودداری کنند. این میتواند باعث یبوست شدیدتر شود که در نهایت منجر به فشار بیشتر هنگام دفع و آسیب دوباره به ناحیه مقعد میشود. این چرخه همچنان ادامه پیدا میکند.
3. ترس از دفع
افرادی که از درد شدید پس از دفع رنج میبرند، ممکن است بهطور ناخودآگاه از دفع جلوگیری کنند. این ترس از درد میتواند به یبوست بیشتر منجر شود که باعث تشدید شقاق و ایجاد مشکلات جدید میشود.
4. عدم درمان شقاق
اگر شقاق مقعدی بهطور مناسب درمان نشود، ممکن است به یک مشکل مزمن تبدیل شود که برای سالها ادامه یابد. عدم استفاده از درمانهای مناسب مانند اصلاح رژیم غذایی، نرمکنندههای مدفوع و حمام سیتز باعث تشدید این چرخه میشود.
درمان شقاق مقعدی پس از یبوست
درمان شقاق مقعدی معمولاً به دو بخش اصلی تقسیم میشود: مدیریت یبوست و درمان شقاق. در ادامه به روشهای درمانی اشاره میکنیم:
1. اصلاح رژیم غذایی
یکی از مهمترین گامها در درمان شقاق مقعدی پس از یبوست، اصلاح رژیم غذایی است. مصرف فیبر بیشتر از میوهها، سبزیجات، غلات کامل و حبوبات به نرم شدن مدفوع کمک میکند. همچنین نوشیدن مایعات کافی (حداقل ۸ لیوان آب در روز) بسیار ضروری است.
دکتر قمری، بهترین دکتر شقاق، لیزر شقاق در تهران را بدون درد و با دوران نقاهت کوتاه بهطور قطعی انجام میدهد.
2. استفاده از نرمکنندههای مدفوع
برای جلوگیری از ایجاد فشار هنگام دفع، استفاده از نرمکنندههای مدفوع کمک میکند. این محصولات به نرمتر شدن مدفوع و راحتتر شدن دفع کمک میکنند.
3. حمام سیتز
حمام سیتز یکی از درمانهای مؤثر برای تسکین درد و کاهش التهاب شقاق است. با استفاده از آب ولرم در ناحیه مقعد به مدت ۱۰-۱۵ دقیقه، التهاب کاهش مییابد و بهبودی تسریع میشود.
4. پمادها و کرمهای ضد التهاب
استفاده از پمادهای ضد التهاب که حاوی مواد نرمکننده و التیامدهنده هستند، میتواند به بهبود شقاق کمک کند. این پمادها باعث کاهش درد و التهاب میشوند.
5. تغییر در عادات دفع
برای جلوگیری از فشار اضافی، مهم است که فرد از زور زدن هنگام دفع خودداری کند و زمانهای مشخصی را برای دفع اختصاص دهد. همچنین استفاده از روشهای طبیعی برای تحریک رودهها میتواند مفید باشد.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر پس از چند روز درمان خانگی، علائم بهبودی نشان ندادند، یا خونریزی شدیدتر شد، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید. همچنین اگر علائم همراه با تب، بیحالی یا کاهش وزن بود، اینها ممکن است نشانهای از مشکلات جدیتر باشند که نیاز به درمان فوری دارند.
نتیجهگیری
شقاق بعد از یبوست ممکن است باعث ایجاد درد و خونریزی شود که خود به خود چرخهای از مشکلات جدید را آغاز میکند. با اصلاح رژیم غذایی، استفاده از نرمکنندههای مدفوع و مراقبت مناسب، میتوان این چرخه را قطع کرد. در صورتی که علائم ادامه پیدا کرد، مشاوره پزشکی ضروری است.
برای مشاوره و دریافت نوبت، میتوانید با شمارههای کلینیک تماس بگیرید:
021-88339317